Frymëzuar nga mendimet e Epiktetit dhe filozofia stoike
Në një botë që duket gjithmonë e paqëndrueshme, lajmet ndryshojnë çdo minutë, njerëzit nxitohen, planet ndryshojnë, një pyetje mbetet e thjeshtë, por thelbësore: çfarë është vërtet në dorën tonë?
Filozofia stoike e Epiktetit na mëson se jo çdo gjë është e kontrollueshme, por ata që mund t’i menaxhojmë janë të çmuar. Nuk mund të ndryshojmë motin, vonesat, apo mendimet e të tjerëve. Por mund të zgjedhim si reagojmë, si i perceptojmë situatat, dhe si veprojmë ndaj tyre.
Kur diçka shkon keq, një debat, një humbje, një vonesë, zemërimi apo ankthi nuk do ta ndryshojnë ngjarjen. Por qartësia se kjo është jashtë kontrollit tonë na jep paqe dhe na mundëson të përqendrohemi te ajo që mund të ndikojmë: mendimet dhe veprimet tona.
Stoicizmi nuk është tërheqje nga jeta, por aftësi për të parë realitetin pa mjegull, për të dalluar çfarë mund të përmirësojmë dhe çfarë duhet të pranojmë. Vetëm kur pranojmë kufijtë e jashtëm, mund të ndërtojmë diçka të brendshme: veten tonë, qetësinë tonë, forcën për të vepruar me mençuri.
Siç thonë edhe ata që ndjekin rrugën e rikuperimit:
“Dhënia e qetësisë për të pranuar çfarë nuk mund të ndryshoj,
Guximi për të ndryshuar atë që mund të ndryshoj,
Dhe mençuria për të dalluar midis tyre.”
Në fund të ditës, liria nuk gjendet duke kontrolluar botën, por duke kontrolluar vetveten. Kush e kupton këtë dallim, ka gjetur paqen që shumica e njerëzve e kërkojnë gjithë jetën.